Παρέμβαση του Υφυπουργού Δικαιοσύνης Ιωάννη Μπούγα στο Συμβούλιο Υπουργών Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης: «Καμία απώλεια δικαιωμάτων για τα παιδιά εντός της ΕΕ - Η Τεχνητή Νοημοσύνη δεν υποκαθιστά τον δικαστή»
Ολοκληρώθηκαν στο Λουξεμβούργο οι εργασίες του Συμβουλίου Υπουργών Δικαιοσύνης της Ευρωπαϊκής Ένωσης (4-5 Ιουνίου 2026), κατά τη διάρκεια του οποίου συζητήθηκαν σημαντικά ζητήματα που αφορούν το μέλλον της ευρωπαϊκής δικαιοσύνης και την προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων.
Στο πλαίσιο του Συμβουλίου, η Κυπριακή Προεδρία ολοκλήρωσε τη θητεία της και παρέδωσε τη σκυτάλη στην Ιρλανδική Προεδρία, η οποία θα αναλάβει την προώθηση των εργασιών του Συμβουλίου κατά το επόμενο εξάμηνο.
Ο Υφυπουργός Δικαιοσύνης Ιωάννης Μπούγας, εκπροσώπησε την Ελλάδα και παρενέβη σε όλα τα βασικά θέματα της ημερήσιας διάταξης, αναδεικνύοντας τις ελληνικές θέσεις και προτεραιότητες.
Κεντρικό θέμα των συζητήσεων αποτέλεσε η πρόταση Κανονισμού για τη Γονική Σχέση και την καθιέρωση Ευρωπαϊκού Πιστοποιητικού Γονικής Σχέσης. Ο κ. Μπούγας υπογράμμισε ότι βασική επιδίωξη της Ελλάδας είναι να διασφαλιστεί ότι κανένα παιδί δεν θα χάνει τη νομική σχέση με τους γονείς του όταν μετακινείται εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Όπως επισήμανε, η προστασία των δικαιωμάτων του παιδιού και η αποφυγή δημιουργίας «νομικών ορφανών» πρέπει να αποτελούν τον πυρήνα της ευρωπαϊκής νομοθεσίας.
Παράλληλα, η ελληνική αντιπροσωπεία διατύπωσε σαφή επιφύλαξη έναντι κάθε ενδεχομένου καταστρατήγησης της εθνικής νομοθεσίας μέσω της εφαρμογής του Κανονισμού. Στο πλαίσιο αυτό, έγινε ρητή αναφορά στο ισχύον ελληνικό νομοθετικό πλαίσιο, το οποίο περιορίζει την παρένθετη μητρότητα στα ετερόφυλα ζευγάρια, με γνώμονα την προστασία του συμφέροντος του παιδιού. Ο Υφυπουργός Δικαιοσύνης τόνισε ότι η επίκληση της δημόσιας τάξης πρέπει να παραμένει συμβατή με τον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και να αξιολογείται πάντοτε υπό το πρίσμα του βέλτιστου συμφέροντος του παιδιού.
Κατά τις εργασίες του Συμβουλίου επιτεύχθηκε επίσης μερική γενική προσέγγιση επί της πρότασης Κανονισμού για τη θέσπιση του προγράμματος «Δικαιοσύνη» για την περίοδο 2028-2034, το οποίο αποτελεί βασικό χρηματοδοτικό εργαλείο για τη στήριξη της δικαστικής συνεργασίας, της πρόσβασης στη δικαιοσύνη και της ενίσχυσης του κράτους δικαίου στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασε και η ενημέρωση της Ευρωπαίας Εισαγγελέως σχετικά με το έργο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (EPPO). Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία διερευνά σήμερα περισσότερες από 4.000 υποθέσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ενώ η εκτιμώμενη ζημία εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Ευρωπαϊκής Ένωσης υπερβαίνει τα 74 δισεκατομμύρια ευρώ. Τα στοιχεία αυτά αναδεικνύουν τη σημασία της διασυνοριακής συνεργασίας για την καταπολέμηση της απάτης, της διαφθοράς και των σοβαρών οικονομικών εγκλημάτων που πλήττουν τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό.
Στο περιθώριο των εργασιών του Συμβουλίου, ο κ. Μπούγας συμμετείχε επίσης στο δείπνο εργασίας των Υπουργών Δικαιοσύνης των μεσογειακών κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (MED9), με αντικείμενο τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στη Δικαιοσύνη. Η ελληνική θέση, όπως παρουσιάστηκε από τον Υφυπουργό, είναι ότι η δικαιοδοτική κρίση πρέπει να παραμείνει αποκλειστικά έργο του φυσικού δικαστή, ενώ η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να αξιοποιηθεί για την υποστήριξη διοικητικών και οργανωτικών λειτουργιών με στόχο την επιτάχυνση και βελτίωση της απονομής της δικαιοσύνης.
Με τις παρεμβάσεις της στο Συμβούλιο, η Ελλάδα ανέδειξε τη σταθερή προσήλωσή της στην προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων, στην υπεράσπιση του συμφέροντος του παιδιού, στην ενίσχυση του κράτους δικαίου και στην προώθηση μιας αποτελεσματικής και σύγχρονης ευρωπαϊκής δικαιοσύνης.